Dok se politički vrh u Banjoj Luci mjesecima hvali historijskim investicionim ciklusima, energetskom efikasnošću i navodnim „ekonomskim bumom“ u kojem je bh. entitet Republika Srpska po brojnim pokazateljima bolja od Federacije BiH, podaci s terena i zvanične brojke pokazuju potpuno drugačiju stvarnost.

„Slobodna Bosna“ izdvojila je podatke o ostvarenom fiskalnom prometu koji otkriva nevjerovatan ekonomski paradoks.

Nevjerovatno zvuči da jedna jedina sarajevska općina, Ilidža, ostvaruje znatno veću privrednu aktivnost od Grada Banja Luka, koji je ekonomski centar tog bh. entiteta.

Prema službenim analizama ekonomskih kretanja, Općina Ilidža bilježi godišnji fiskalni promet od oko 6,1 milijardu KM, dok s druge strane, Grad Banja Luka generira promet između 4 i 5 milijardi KM.

Moć korporativnih sjedišta naspram broja stanovnika

Ono što ove podatke čini dodatno zapanjujućim jeste usporedba demografske snage ove dvije lokalne zajednice:

Grad Banja Luka broji više od 180.000 stanovnika.

Općina Ilidža ima tek oko 70.000 stanovnika.

To znači da Ilidža, s gotovo tri puta manje stanovnika, generira i do dvije milijarde maraka prometa više nego Banja Luka. Ključ ovakvog rezultata ne leži u maloprodajnoj potrošnji građana na terenu, već u izuzetno visokoj koncentraciji velikih kompanija. Ilidža je već godinama baza za neke od najvećih domaćih i stranih korporacija, trgovačkih lanaca, distributera, te građevinskih i turističkih giganata čiji se cjelokupni promet evidentira na području ove općine.

Prekid ekonomske saradnje najviše šteti slabijem entitetu

Komentirajući opću ekonomsku ovisnost i raspodjelu kapitala unutar BiH, ekonomski analitičar Igor Gavran u razgovoru za „Slobodnu Bosnu“ nedavno je naglasio da političko podizanje tenzija i huškanje protiv investitora i kupaca iz drugog entiteta nanosi direktnu štetu ekonomskoj suradnji, pri čemu slabija strana gubi najviše.

-Definitivno je jasno da svako stvaranje tenzija nanosi štetu ekonomskoj saradnji. Kada se ona prekine, najviše strada ona strana koja je ekonomski slabija. Republika Srpska je ekonomski slabija, tako da, kada bismo hipotetički zamislili da se povuku sva ulaganja i sve kompanije čiji su vlasnici Bošnjaci iz bh. entiteta Republika Srpska, sasvim je jasno ko bi tu više izgubio, upozorava Gavran.

On ističe da je ekonomska mapa Republike Srpske nezamisliva bez učešća velikih poslovnih sistema i distributivnih mreža trgovačkih i naftnih lanaca iz Federacije BiH, poput Binga, Belamionixa, te grupacija Hifa i Madi, koji direktno utiču na stabilnost budžeta i zapošljavanje stotina hiljada građana u RS-u. Dodatni udarac za budžet RS-a, prema Gavranovim riječima, bio bi i potencijalni pokušaj izlaska iz sistema indirektnog oporezivanja, jer bi se RS morala svesti na svoju realnu potrošnju, koja je neusporedivo manja od one u Federaciji BiH.

Alarm za privredu Republike Srpske

Dok vodstvo Općine Ilidža ove rezultate slavi kao potvrdu izvrsnog poslovnog ambijenta, u bh. entitetu Republika Srpska ovi podaci trebali bi dramatično upozorenje. Ekonomski stručnjaci u RS-u već duže vrijeme upozoravaju na tromost domaćeg gospodarstva, selektivna strana ulaganja koja zaobilaze ovaj entitet, te enormnu zaduženost koja se opasno približava cifri od sedam milijardi maraka.

Dok zvanična Banja Luka pokušava stvoriti sliku ekonomske nadmoći, surove brojke pokazuju da jedna sarajevska općina privredno nadmašuje glavni ekonomski motor u RS-u.

(SB)