Ministarstvo za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske odbilo je zahtjev firme “Srbinjeputevi” d.o.o. Foča za odobravanje Studije uticaja na životnu sredinu za izgradnju male hidroelektrane (mHE) “Bjelava”, čime je realizacija ovog višestruko osporavanog projekta – praktično – zaustavljena.

Odluka Ministarstva označava značajnu pobjedu građanskog aktivizma i ekološke borbe koja traje godinama, posebno na prostoru opštine Foča, gdje je planirana izgradnja mHE izazvala žestoke reakcije lokalne zajednice, ekoloških udruženja i šire javnosti.

Ključni razlozi odbijanja

Kako se navodi u zvaničnom rješenju Ministarstva, glavni razlozi za odbijanje Studije odnose se na:

• Prolazak planiranog cjevovoda kroz zonu sanitarne zaštite izvorišta “Lučka vrela”, koje predstavlja glavni izvor pijaće vode za stanovnike Foče;

• Izostanak analize uticaja projekta na bezbjedno vodosnabdijevanje, što je, prema mišljenju stručnjaka, ozbiljan propust u planiranju;

• Nedostavljanje dopunjene studije, iako je investitoru bio ostavljen dodatni rok da ispuni tražene uvjete, što je dodatno potvrdilo sumnje u održivost i bezbjednost projekta.

Građanska pobjeda za rijeku i zdravlje

Udruženje građana "Bjelava" iz Foče, koje je od samog početka bilo u prvim redovima borbe protiv izgradnje mHE, saopćilo je da je ova odluka Ministarstva "velika i zaslužena pobjeda svih koji su se zalagali za zaštitu rijeke i očuvanje pitke vode".

Iz Udruženja su uputili zahvalnost građanima, volonterima, medijima, odgovornim institucijama, kao i organizacijama i fondacijama koje su pružile stručnu i pravnu podršku u ovom procesu.

“Borba za Bjelavu pokazala je da udruženi građani mogu zaštititi javni interes, prirodne resurse i osnovno ljudsko pravo na zdravu životnu sredinu”, navodi se u saopćenju Udruženja.

Ova odluka može poslužiti kao presedan i snažna poruka da ekološki standardi, javno zdravlje i glas građana moraju imati prednost nad profitom i neodgovornim investicijama.