Izjava predsjednice Narodne skupštine Ane Brnabić da penzioneri u Srbiji žive bolje od penzionera u Njemačkoj, Luksemburgu i Norveškoj izrečena je u funkciji propagande, odnosno predizborne kampanje koju posljednjih mjeseci vodi Srpska napredna stranka (SNS), i nema veze sa stvarnošću, kažu sagovornici Danasa.

Brnabić je ove sedmice u jutarnjem programu na jednoj režimskoj televiziji, uz ovu izjavu, dodala i da od kada je SNS na vlasti, odnosno Aleksandar Vučić, penzioneri u Srbiji žive sve bolje.

„Penzije su sve veće i u nominalnim i u realnim iznosima, i u odnosu na kvalitet, ta penzija može pokriti sve troškove života. I sada, na toj rang-listi, vidite da je Srbija najbolja u regionu“, rekla je Brnabić, ne objašnjavajući o kojoj se listi radi i kada je objavljena.

Dodala je samo da „ta lista“ pokazuje da je Srbija, kada je riječ o penzijama, mnogo bolja od Hrvatske, Crne Gore, Njemačke, Norveške i Luksemburga.

Međutim, kada se pogleda lista Eurostata za 2023. godinu (posljednji objavljeni podaci) o prosječnim bruto penzijama, koju je obradio evropski Euronews, može se reći da ti podaci ozbiljno demantuju predsjednicu Narodne skupštine i da su sve navedene zemlje zapravo bolje od Srbije.

Prema toj listi, jedinu nižu prosječnu bruto penziju u 2023. godini od Srbije imale su Bosna i Hercegovina i Turska.

U Srbiji je prosječna bruto penzija 2023. godine iznosila oko 685 KM (350 eura) mjesečno, dok je u Hrvatskoj iznosila oko 900 KM, u Njemačkoj skoro 3.130 KM, u Norveškoj 4.700 KM, a u Luksemburgu čak 5.480 KM.

Čak i kada se kao parametar uzme standard kupovne moći (PPS), koji odražava troškove života, Srbija je ponovo pri dnu ljestvice. Iako je prosječna penzija, mjerena u PPS, tada iznosila oko 1.170 KM (600 eura), i dalje je jedna od najnižih u Evropi, a jedine dvije zemlje lošije od Srbije bile su Slovačka i Bosna i Hercegovina.

Činjenica je da su penzije od 2023. godine više puta uvećavane. Sa oko 560 KM (33.700 dinara) u 2023. godini, neto penzija je u 2024. godini porasla na oko 660 KM (39.800 dinara). U 2025. godini neto penzija je povećana na oko 845 KM (50.700 dinara), a ove godine iznosi oko 950 KM (56.900 dinara).

I sa svim ovim povećanjima, srbijanska penzija i dalje je daleko od penzija u Njemačkoj, Norveškoj, a najdalje od Luksemburga. Također, treba dodati da je ovaj rast penzija dobrim dijelom „pojela“ inflacija. Portal Danas je nedavno pisao da su u Srbiji cijene neprerađene hrane – svježeg povrća, voća i mesa – ubjedljivo najveće u regionu i da su porasle za 73,1 odsto kumulativno u periodu od jula 2021. do jula 2025. Upravo su toliko porasle i penzije u istom periodu.

„Stotine hiljada živi ispod granice siromaštva“

Predsjednik Udruženja sindikata penzionisanih vojnih lica Srbije Jovan Tamburić ocjenjuje da je izjava Ane Brnabić rečena u funkciji propagande. On podsjeća da oko 450.000 penzionera u Srbiji prima najnižu penziju, koja je ispod granice siromaštva.

„U 2024. godini granica siromaštva iznosila je oko 565 KM (34.000 dinara), dok je najniža penzija bila oko 430–450 KM (26.000–27.000 dinara). Poljoprivredni penzioneri su u još gorem položaju i primaju oko 365 KM (22.000 dinara)“, navodi on.

Tamburić ističe da je u Crnoj Gori najniža penzija oko 880 KM (450 eura), što je skoro na nivou prosječne penzije u Srbiji.

„Daleko od Luksemburga“

Predsjednik Udruženja sindikata penzionera Srbije Milan Grujić ocjenjuje izjavu kao nevjerovatnu. Ističe da podaci o BDP-u po glavi stanovnika jasno pokazuju razliku: Luksemburg ima preko 100.000 dolara, Slovenija oko 32.000, dok Srbija ima oko 11.000 dolara.

„Prosječna penzija ne može pokriti osnovne troškove, naročito jer iznosi nešto više od 950 KM (56.000 dinara), dok cijene nastavljaju rasti“, zaključuje Grujić.