Pet opozicionih stranaka je u prostorijama Evropskog pokreta u Srbiji postiglo dogovor o koordinaciji aktivnosti prema Evropskoj uniji (EU) proevropskih aktera.

To su Narodni pokret Srbija (NPS), Pokret slobodnih građana (PSG), stranka Srbija centar (SRCE), Stranka slobode i pravde (SSP) i Zeleno-lijevi front (ZLF).

Dogovor su postigli, „imajući u vidu već ostvarene rezultate koordinacije proevropskih aktera u odnosima sa EU, njihovu rastuću prisutnost i vidiljivost u institucijama EU, kao i već ostvarene značajne rezultate u plasiranju istinitih informacija o događanjima u Srbiji na nivo EU“.

To su uradili i „upozoravajući na dramatično pogoršavanje izbornih uslova, rastući pritisak na institucije da ne sprovode zakone i ubrzanu vanustavnu koncentraciju moći u rukama predsjednika države“.

Dogovor su postigli „pozivajući se na relevantne izvještaje Evropske komisije i rezolucije Evropskog parlamenta o stanju demokratije u Srbiji, kao i četvorogodišnju blokadu pregovora o pristupanju Srbije EU uzrokovanu antidemokratskim, antisistemskim i antiinstitucionalnim djelovanjem vlasti u Srbiji“.

Saglasili su se da rade na jačanju koordinacije svih pojedinačnih aktivnosti koje preduzimaju prema EU, Evropskoj komisiji, Evropskom Vijeću i Evropskom parlamentu, kao i prema državama članicama EU.

To će raditi, kako je saopćeno, u cilju dodatnog učvršćivanja predstave u institucijama EU i državama članicama da u Srbiji postoji jasna proevropska politička alternativa sadašnjoj vlasti.

Ukazali su i da je vlast „uprkos svojim zvaničnim izjavama, djelima i vrjednosnim sistemom duboko anti-evropski nastrojena“.

Poseban fokus, kako su naveli, će staviti na koordinaciju pojedinačnih aktivnosti u pripremi „fact finding“ misije Evropskog parlamenta, planirane za januar 2026.

Potpisnici dogovora očekuju da ta misija usmjeri aktivnosti kako bi se na terenu uverila u stanje demokratije, izborne uslove, tekuće proteste, napade na demonstrante i represiju usmjerenu na studente, opoziciju, civilno društvo, medije, akademsku zajednicu, prosvjetne i kulturne radnike, tužioce i sudije, zaposlene u javnom sektoru, ali i na poslovne ljude koji podržavaju proteste.

Očekuju, kako su naveli, da „fact finding“ misija bude praćena odgovarajućim nastavkom aktivnosti na praćenju daljeg razvoja događaja u Srbiji.

Zahtjevaju i slanje pune posmatračke misije na narednim parlamentarnim izborima, koju bi činili poslanici Evropskog parlamenta, predstavnici Kancelarija OEBS-a za demokratske institucije i ljudska prava (ODIHR) i Vijeća Evrope.

Pozivali su EU i njena tijela da vlastima i javnosti u Srbiji nedvosmisleno stave do znanja da naredni izbori moraju biti sprovedeni u skladu sa preporukama ODIHR-a, uz jasno praćenje i ocjenjivanje napretka po pitanju izbornih uvjeta.

Ova inicijativa ostaje otvorena za sve proevropske stranke, organizacije i pokrete u Srbiji, zaključili su.