Vjekovima je bio simbol moći, znanja i pomorske sigurnosti, a danas ponovno izlazi iz zaborava, doslovno iz morskih dubina. U istočnoj luci Aleksandrije arheolozi su proveli jednu od najspektakularnijih podvodnih operacija posljednjih godina, izvukavši iz mora masivne kamene blokove za koje se vjeruje da su pripadali slavnom aleksandrijskom svjetioniku, jednom od sedam čuda antičkog svijeta, prenosi Dnevno.hr.

Ovo otkriće potvrđuje historijske zapise i otkriva dosad nepoznate detalje o konstrukciji građevine koja je vjekovima postojala na granici historije i legende. Tokom prošle godine s morskog dna podignuta su 22 golema kamena bloka, od kojih neki teže i do 80 tona. Operacija je dio međunarodnog istraživačkog projekta Pharos, pod vodstvom istraživačice Isabelle Hairi, čiji je cilj stvaranje "digitalnog blizanca" – precizne virtualne rekonstrukcije svjetionika.

Tajanstvena struktura s egipatskim vratima

Među izvađenim artefaktima nalaze se masivni okviri vrata i kameni pragovi, ali jedno otkriće je posebno uzbudilo naučni tim. Radi se o dosad nepoznatoj strukturi nalik pilonu, u kojoj su sačuvana vrata u izraženom egipatskom stilu. Ovaj nalaz sugeriše da je aleksandrijski svjetionik bio arhitektonski složeniji nego što se pretpostavljalo, kombinujući egipatske i grčke elemente, što odražava složenost ptolomejskog kraljevstva.

Svi izvađeni blokovi detaljno su skenirani i analizirani kako bi se proučile tehnike gradnje i proporcije. Naučnici sada mogu povezati materijalne dokaze s historijskim opisima i stvoriti cjelovitiju sliku o spomeniku koji je bio visok najmanje 100 metara. Sagrađen u 3. vijeku p.n.e., svjetionik je dominirao obalom do početka 14. vijeka, kada su ga snažni zemljotresi konačno uništili.

Slučajno otkriće tokom obnove citadele

Tragovi svjetionika ponovno su otkriveni tek prilikom radova na očuvanju Citadele Qaytbey, historijske utvrde na obali Aleksandrije. Tada je postalo jasno da se ispod površine mora krije golemi potopljeni arheološki kompleks koji pokriva najmanje 13.000 kvadratnih metara. Nalazište sadrži više od 3.000 pojedinačnih elemenata, uključujući kipove i metalne komponente od bronze i olova koji su služili kao spojni elementi.

Sistemska podvodna istraživanja, koja su započela 1994. godine, omogućila su izradu detaljnih karata i kataloga pronađenih predmeta. Nakon više od dvije decenije intenzivnog proučavanja, stručnjaci vjeruju da konačno mogu ponuditi pouzdana tumačenja nalazišta. Ova misija ne samo da vraća sjaj antičkoj Aleksandriji, već postavlja temelje za djelomičnu fizičku i potpunu digitalnu rekonstrukciju legendarnog zdanja.