Voditelj na iranskom državnom TV kanalu IRINN pročitao je poruku Gholamreze Soleimanija, zapovjednika paravojne milicije Basij, za kojeg Izrael tvrdi da ga je ubio tokom noći.

U poruci se pozivaju građani da se pridruže povorkama povodom sahrane poginulih na ratnom brodu Dena ranije ovog mjeseca. Soleimani se za sada nije pojavio uživo na državnoj televiziji niti u iranskim medijima.

Sudjelovanje u ratu s Irakom

Soleimani je rođen 1964. godine u gradu Farsanu. Njegova vojna karijera oblikovana je tokom rata između Irana i Iraka, koji je trajao od 1980. do 1988. godine.

Važno je napomenuti da on nije u srodstvu s Kasemom Soleimanijem, pokojnim zapovjednikom snaga Quds (elitnog tajnog krila Iranske revolucionarne garde - IRGC), koji je ubijen u američkom napadu dronom u Bagdadu 2020. godine.

U proljeće 1981. godine, Gholamreza Soleimani raspoređen je na ratište kod Šuša, na granici s Irakom, kao tinejdžer dobrovoljac. Tokom iscrpljujućeg osmogodišnjeg sukoba učestvovao je u nekoliko velikih ofanziva. Iranskoj revolucionarnoj gardi pridružio se 1982. godine.

Diplomirani historičar na visokim pozicijama

Nakon rata obavljao je niz visokih regionalnih zapovjednih dužnosti. Njegova najistaknutija uloga započela je 2006. godine, kada je preuzeo zapovjedništvo nad korpusom Saheb al-Zaman u pokrajini Isfahan. Postao je prvi zapovjednik koji je istovremeno nadzirao lokalne snage Basija i regularne borbene jedinice IRGC-a. U julu 2017. godine službeno je unaprijeđen u čin brigadnog generala.

Prema službenoj biografiji koju su objavili iranski mediji, diplomirao je historiju na Univerzitetu u Isfahanu. Dana 2. jula 2019. godine, Hamenei ga je imenovao na čelo Basija, dobrovoljne paravojne snage pod okriljem IRGC-a, zadužene za održavanje unutrašnje sigurnosti putem lokalnih ogranaka širom zemlje.

I Basij i IRGC osnovani su 1979. godine nakon Islamske revolucije kojom je svrgnut šah Mohammad Reza Pahlavi, tadašnji saveznik SAD-a.

Uloga u nasilnom gušenju unutrašnjih nemira

Kao zapovjednik Basija, Soleimani je često bio angažovan u gušenju unutrašnjih nemira. U novembru 2019. godine, samo nekoliko mjeseci nakon što je preuzeo dužnost, Basij je odigrao ključnu ulogu u nasilnom gušenju protuvladinih protesta širom zemlje.

Ova paravojna snaga, koja broji oko 450.000 pripadnika, često se koristi za suzbijanje protesta protiv vlasti. Igrala je važnu ulogu u gušenju pobuna posljednjih godina, uključujući Zelenu revoluciju 2009. te proteste 2022. i 2023. godine nakon smrti Mahse Amini u policijskom pritvoru.

Njegove snage bile su raspoređene i u januaru radi suzbijanja protuvladinih demonstracija širom Irana, tokom kojih su, prema izvještajima, ubijene hiljade Iranaca. Kao čvrsti branitelj iranske vlasti, Soleimani se našao pod sankcijama brojnih zapadnih zemalja i organizacija, uključujući SAD, Evropsku uniju, Ujedinjeno Kraljevstvo i Kanadu.